Làm cống gom nước thải ra sông Tô Lịch: Chưa đủ!

  • Cập nhật: Thứ hai, 2/12/2019 | 10:38:19 Sáng

TP.Hà Nội làm hệ thống thu gom nước thải hai bờ sông Tô Lịch, dẫn về nhà máy xử lý nước thải Yên Xá để giải quyết tình trạng ô nhiễm.

Ngày 29/11/2019, ông Lê Văn Dục - Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, Hà Nội đã nghiên cứu ba phương án làm sạch sông Tô Lịch. Tuy nhiên, phương án khả thi nhất là xây dựng hệ thống cống thu gom nước thải đặt dọc hai bên bờ sông, nước thải sẽ được đưa về nhà máy nước thải Yên Xá để xử lý.
Theo tiến độ việc xây dựng hệ thống cống thu gom hoàn thành vào năm 2020, nhưng đang chậm tiến độ; dự kiến năm 2021 hệ thống thu gom này sẽ hoàn thành và giải quyết được vấn đề ô nhiễm sông Tô Lịch.
PGS.TS Trần Đức Hạ - Viện trưởng Viện nghiên cứu cấp thoát nước và môi trường cho biết, bản thân ông cũng từng được nghe đến dự án thi công đường ống gom nước thải dài 52km ven sông Tô Lịch đưa về Nhà máy xử lý nước thải Yên Xá xử lý. Đường cống này dài 52 km, đường kính 1,8 - 2 m, nằm sâu dưới đất 8 - 15 m, dẫn trực tiếp về nhà máy xử lý.
Tuy nhiên, ông Hạ cho rằng, năng lực quản lý các dự án thoát nước và hạ tầng của Hà Nội còn hạn chế, cần học hỏi thêm kinh nghiệm của TP HCM, Bình Dương...

Hà Nội vẫn đang loay hoay với bài toán giải quyết ô nhiễm sông Tô Lịch.

Đơn cử nhà máy xử lý nước thải Yên Xá có dự toán đầu tư lên tới 16.200 tỷ đồng đã khởi công được ba năm, dự kiến hoàn thành năm 2020 nhưng đến nay mới được 10% công việc. Thành phố cần cải thiện năng lực quản lý để những công trình liên quan đến vấn đề môi trường như trên không bị chậm trễ nữa.
Đối với vấn đề ô nhiễm nước thải, các nhà máy xử lý nước thải tập trung đã được quy hoạch. Mặc dù vậy, trong đô thị và vùng ven đô vẫn có các điểm xả thải phân tán, không đấu nối tập trung được thì phải lắp đặt hệ thống xử lý tại chỗ, hoặc xây các trạm xử lý nước thải quy mô vừa và nhỏ. Nước sạch sau xử lý đảm bảo quy chuẩn môi trường thì bổ cập vào sông, hồ nội thành.
"Thực tế, tốc độ xây dựng hạ tầng không bao giờ theo kịp tốc độ đô thị hóa. Các nước phát triển cũng vậy thôi. Nhưng họ có tiềm lực và có một chiến lược rõ ràng để giải quyết. Còn Hà Nội thì chưa làm được, nên các khu đô thị mới xây cứ mưa là ngập lụt, nước thải, nước mưa không biết thoát đi đâu. Cách tiếp cận phải là tập trung đầu tư xây dựng hệ thống hạ tầng trước khi xây dựng công trình và nhà ở" - vị chuyên gia nêu quan điểm.
Vào đầu tháng 11/2019, TP. Hà Nội cũng lấy ý kiến chuyên gia về việc lấy nước sông Hồng bổ cập cho Hồ Tây rồi xả ra sông Tô Lịch để giải quyết tình trạng ô nhiễm. Dự tính phương án này sẽ vào khoảng 150 tỷ đồng.
Tuy nhiên, điều này đã vấp phải sự phản đối của nhiều chuyên gia. PGS.TS Trần Hồng Côn, giảng viên khoa Hóa, trường Đại học Khoa học Tự nhiên (ĐH Quốc gia Hà Nội) cho rằng, phương án này chắc chắn không giải quyết được vấn đề ô nhiêm mà dòng sông Tô Lịch đang gặp phải.
"Bản thân con sông được làm sạch bởi hai yếu tố. Một là phải chấm dứt ngay tình trạng xả thải ra sông. Hai là tạo độ sâu khơi thông dòng chảy của con sông đó. Việc đổ nước vào pha loãng sông Tô Lịch chỉ là vấn đề cần để tác động cho con sông này có dòng chảy. Tuy nhiên, dòng chảy đó cũng sẽ không đủ lớn nếu như độ sâu của sông không đạt được chiều cao tối thiểu từ 1,5 - 2m" - vị chuyên gia cho biết.
Theo ông Côn, từ hàng chục năm nay, TP. Hà Nội đã có rất nhiều dự án, đề xuất làm sạch sông Tô Lịch nhưng vẫn mãi loay hoay chưa thể giải quyết được ô nhiễm của con sông này.
Không phải các đơn vị của TP. Hà Nội không biết đến nguyên nhân vì sao sông Tô Lịch bị ô nhiễm, muốn không bị ô nhiễm nữa phải làm như thế nào nhưng lại mãi không thực hiện được. PGS.TS Trần Hồng Côn nhận định, nguyên nhân bắt nguồn từ tư duy làm dự án của TP. Hà Nội khi liên tiếp đưa ra các dự án khác nhau với mục đích làm sạch sông mà không đi vào giải pháp chính, cái nguồn gốc khiến sông Tô Lịch bị ô nhiễm.
Vị chuyên gia này ví, chuyện làm sạch sông Tô Lịch giống như một chiếc bánh, các bên chia nhau mỗi người mỗi phần và từ lâu đã có câu chuyện "vùng cấm" trong việc làm sạch dòng sông này.
"Nếu con sông được làm sạch thì các đơn vị liên quan sẽ còn lại gì? Giá trị thu về chỉ còn dựa trên mỗi m2 nước của sông. Mà như thế thì chẳng đáng bao nhiêu so với làm dự án cả.
Trong khi các dự án đưa ra liên quan đến sông Tô Lịch đều có giá trị từ hàng trăm đến hàng nghìn tỷ đồng, kéo dài dai dẳng, kéo dài từ năm này sang năm khác mà sông chỉ được giảm sự ô nhiễm chứ không làm sạch được như nhiều người dân mong muốn" - ông Côn bày tỏ.
Theo Đất Việt
  •  
Các tin khác

Các đô thị lớn Việt Nam nói chung đang có tốc độ đô thị hóa nhanh, nhưng do điều kiện kinh tế còn khó khăn nên việc đầu tư vào hệ thống kỹ thuật hạ tầng đô thị còn nhiều hạn chế. Việc thiếu hụt hạ tầng kỹ thuật xử lý nước thải, nhiều hệ thống xử lý có công nghệ chưa phù hợp đã dẫn tới tình trạng nước thải đô thị chưa qua xử lý được xả thẳng ra môi trường, đe dọa đến môi sinh và trở thành thách thức lớn cho các đô thị.

Theo chuyên gia Nhật Bản, người dân sống cạnh các dòng sông chết không quan tâm đến các chỉ số kỹ thuật, điều họ mong mỏi nhất là cơ quan quản lý nhà nước xử lý được triệt để mùi hôi thối.

Chuyên gia và người dân đã đề xuất nhiều giải pháp với mong muốn giúp TP thoát khỏi tình trạng ngập.

UBND TP.HCM vừa kiến nghị Thủ tướng Chính phủ cho phép tiến hành nghiên cứu, rà soát tổng thể Quy hoạch thủy lợi chống ngập úng khu vực TP.HCM.